RipEye: AI wskazuje prądy wsteczne na zdjęciu plaży w kilka sekund
Naukowcy z australijskiego Uniwersytetu Nowej Południowej Walii (UNSW) opracowali RipEye, narzędzie oparte na sztucznej inteligencji. Analizuje zdjęcie fali przybojowej i w kilka sekund pokazuje miejsca, w których może występować niebezpieczny prąd wsteczny. Program ma pomagać ratownikom, a także uczyć zwykłych plażowiczów rozpoznawania zagrożenia.
Dwa narzędzia w jednym
RipEye składa się z dwóch elementów. Pierwszy to AI Live Scan, który wyszukuje potencjalne prądy wsteczne na zdjęciach plaż. Drugi to gra edukacyjna „Spot the Rip”. Gracze przechodzą kolejne poziomy, wskazują prądy na zdjęciach, a potem porównują swoje odpowiedzi z wynikiem AI. Dostają przy tym wskazówki, jak następnym razem robić to lepiej.
Gra jest dostępna w 11 językach i działa na telefonach. Projektowano ją z myślą o grupach, które toną najczęściej: młodych mężczyznach, turystach z zagranicy oraz społecznościach zróżnicowanych kulturowo i językowo.
Jak nauczono algorytm
Model uczył się na bazie zdjęć zbieranych od ponad 25 lat w laboratorium UNSW w Manly Vale. To jedna z największych na świecie kolekcji obrazów plaż. Doktorant Shenyang Qian przez pierwsze 12 miesięcy badań wyszukiwał i opisywał 10 tysięcy zdjęć prądów wstecznych z różnych plaż. Materiały dołożyli też członkowie organizacji Surf Life Saving Australia (SLSA).
Skuteczność wykrywania wynosi około 80%. Naukowcy podkreślają, że żaden system nie jest nieomylny, więc brak oznaczenia na zdjęciu nie oznacza, że woda jest bezpieczna. Model powstał głównie na australijskich danych, ale był już sprawdzany na zdjęciach z Wietnamu i Kalifornii, z obiecującymi wstępnymi wynikami.
Skala problemu
Prądy wsteczne przyczyniły się do 47% z 66 utonięć na plażach, odnotowanych w australijskim raporcie o utonięciach za 2025 rok. Z badań SLSA wynika, że 45% Australijczyków uważa, że potrafi rozpoznać taki prąd, ale poprawnie robi to tylko 16%. W kraju jest około 11 tysięcy plaż, więc patrolowanie ich wszystkich przez cały rok jest niemożliwe. Projekt ma wspierać cel SLSA, czyli zmniejszenie liczby utonięć o połowę do 2030 roku.
– Nie da się uniknąć zagrożenia, którego się nie widzi – powiedziała Jaz Lawes, krajowa menedżerka ds. badań w SLSA.
Testy i ryzyko nadmiernej ufności
Tego lata w Australii narzędzie wypróbują wybrane kluby SLSA. Informacje z RipEye mogłyby pomagać przy wyznaczaniu miejsc, w których ratownicy ustawiają czerwono-żółte flagi oznaczające strefy bezpieczniejszego kąpieliska. SLSA chce też wykorzystać program do szkolenia członków, a w przyszłości udostępnić go publicznie. Terminu nie podano.
Badacze sprawdzają również, czy pomoc AI nie da ludziom fałszywego poczucia pewności. Kierująca pracami dr Mandana Ghanavati zaznacza, że równie ważne jak skuteczność techniczna jest to, jak ludzie interpretują wyniki i jak im ufają.
Co z tego dla polskiego plażowicza
RipEye nie jest na razie dostępny publicznie, a jego modele powstały głównie na australijskich plażach. Prądy wsteczne nie są jednak wyłącznie egzotycznym zjawiskiem. Występują na wielu wybrzeżach świata, a ratownicy ostrzegają przed nimi także nad Bałtykiem, zwłaszcza przy silniejszym falowaniu. Wakacje w ciepłych krajach też często oznaczają kąpiel na plażach, gdzie takie prądy są powszechne.
Do czasu upowszechnienia podobnych aplikacji warto stosować sprawdzone zasady:
- pływaj na strzeżonych kąpieliskach, w miejscach wyznaczonych przez ratowników,
- zwracaj uwagę na flagi i komunikaty,
- nie wchodź do wody, gdy nie jesteś pewien, czy jest bezpiecznie.
Narzędzia takie jak RipEye mają wspierać ocenę sytuacji, a nie ją zastępować.
Źródło: Phys.org – „RipEye flags possible rip currents in beach photos within seconds”
